“มหาบุรุษลักษณะ” เป็นคำเรียกลักษณะของพระพุทธเจ้าก่อนที่จะตรัสรู้
ลักษณะของมหาบุรุษมี ๓๒ ประการ คือ
๑. มีพระบาทราบเสมอกัน (มีฝ่าเท้าราบเสมอกัน)
๒. ลายพื้นพระบาทเป็นจักร (พื้นพระบาทเป็นรูปรอยล้อเกวียน คือธรรมจักรนำชีวิต
ไปสู่ความเจริญรุ่งเรือง ดุจล้อนำไป สู่ที่หมาย)
๓. มีส้นพระบาทยาว (ถ้าแบ่ง ๔ ส่วน พระชงฆ์หรือแข้งตั้งอยู่ในส่วนที่ ๓)
๔. มีนิ้วยาวเรียว (หมายถึงนิ้วพระหัตถ์หรือนิ้วมือและพระบาทยาวเรียว)
๕. ฝ่าพระหัตถ์และฝ่าพระบาทอ่อนนุ่ม
๖. ฝ่าพระหัตถ์และฝ่าพระบาทมีลายดุจตาข่าย
๗. มีพระบาทเหมือนสังข์คว่ำ อัฐิหรือกระดูกข้อพระบาทตั้งลอยอยู่หลังพระบาท
กลับกลอกได้คล่อง เมื่อทรงดำเนินหรือเดินผิดกว่าสามัญชน
๘. พระชงฆ์เรียวดุจแข้งเนื้อทราย
๙. เมื่อยืนตรง พระหัตถ์ทั้งสองลูบจับพระชานุ (พระชานุ = เข่า)
๑๐. มีพระคุยหะเร้นอยู่ในฝัก (พระคุยหะ = อวัยวะที่ลับ)
๑๑. มีฉวีวรรณ(ผิว)ดุจสีทอง
๑๒. พระฉวีละเอียด
๑๓. มีเส้นพระโลมาเฉพาะขุมละเส้น ๆ (พระโลมา = ขน)
๑๔. เส้นพระโลมาดำสนิทเวียนเป็นทักขิณาวัฏ มีปลายงอนขึ้นข้างบน
(ทักขิณาวัฏ = วนเลี้ยวทางขวาอย่างเข็มนาฬิกา)
๑๕. พระกายตั้งตรงดุจท้าวมหาพรหม
๑๖. มีพระมังสะอูมเต็มในที่ ๗ แห่ง (พระมังสะ=เนื้อ คือ หลังพระหัตถ์ทั้ง ๒
และหลังพระบาททั้ง ๒ , พระอังสา(บ่า)ทั้ง ๒, กับลำพระศอ(ลำคอ)}
๑๗. มีส่วนพระสรีระกายบริบูรณ์ (ล่ำพี) ดุจกึ่งท่อนหน้าแห่งพญาราชสีห์ (สรีระ = ร่างกาย)
๑๘. พระปฤษฎางค์ราบเต็มเสมอกัน (พระปฤษฎางค์ = ส่วนหลัง,ข้างหลัง)
๑๙. ส่วนพระกายเป็นปริมณฑล ดุจปริมณฑลแห่งต้นไทร(พระกายสูงเท่ากับวาของพระองค์,
๑ วา = เท่ากับ ๔ ศอก ประมาณ 2 เมตร)
๒๐. มีลำพระศอ กลมงามเสมอตลอด
๒๑. มีเส้นประสาทสำหรับรสพระกระยาหารอันดี
๒๒. มีพระหนุดุจคางแห่งราชสีห์ (มีคางโค้งเหมือนวงพระจันทร์)
๒๓. มีพระทนต์ ๔๐ ซี่ (มีฟันบน-ล่างข้างละ ๒๐ ซี่)
๒๔. มีพระทนต์เรียบเสมอกัน
๒๕. พระทนต์เรียบสนิทมิได้ห่าง
๒๖. เขี้ยวพระทนต์ทั้ง ๔ ขาวงามบริสุทธ์
๒๗. พระชิวหาอ่อนและยาว (มีลิ้นอ่อนและยาวอาจแผ่ปกถึงพระนลาฏใต้คือหน้าผากส่วนหัวคิ้ว)
๒๘. พระสุรเสียงดุจท้าวมหาพรหม ตรัสมีสำเนียงดุจนกการเวก
๒๙. พระเนตรแจ่มใสดุจตาลูกโคเพิ่งคลอด
๓๐. ดวงพระเนตรแจ่มใสดุจตาลูกโคเพิ่งคลอด
๓๑. มีอุณาโลมระหว่างพระขนง เวียนขวาเป็นทักขิณาวัฏ (คือขนระหว่างคิ้ว)
๓๒. มีพระเศียรงามบริบูรณ์ดุจประดับด้วยกรอบพระพักตร์ (พระเศียร = ศีรษะ)